Trải qua 51 ngày điều trị tại bệnh viện Nhi đồng Thành phố, trẻ L. M. P. Nam, 15 tuổi, nặng 120kg mắc COVID-19 nặng nguy kịch đã được cứu sống và xuất viện. Ngày 04/11/2011, Khoa nhiễm bệnh viện Nhi đồng Thành phố, tiếp nhận 1 truờng hợp trẻ ngụ tại quận 5, Tp.HCM trong tình trạng khó thở tím tái. Khai thác bệnh sử ghi nhận em P. bệnh 3 ngày, sốt cao, ho sổ mũi, khò khè, khó thở, đau ngực, mệt, nên người nhà đưa trẻ nhập bệnh viện. Tại đây, ghi nhân em thở mệt, co kéo cơ liên sườn, phập phồng cánh mũi, tím môi, SpO2 78 (bình thường 96-98%), nhịp tim nhanh 136 lần/phút, xét nghiệm nhanh kháng nguyên và Real – time RT-PCR dương tính với vi rút SARS-CoV-2, được chẩn đoán COVID-19 nặng nguy kịch và được điều trị hỗ trợ hô hấp thở oxy dòng cao HFNC , với Flow 50 lít/phút, FiO2: 60%, truyền thuốc kháng virus, kháng sinh, kháng viêm, kháng đông . Tình trạng hô hấp diễn tiến xấu hơn, em thở mệt co kéo, SpO2 lúc đầu lên được 91-93% nhưng sau đó giảm còn 82-84%, được tăng Flow tối đa 60 lít/phút, FiO2 100% vẫn không cải thiện, hình ảnh Xquang phổi cho thấy tổn thương phổi nặng lan tỏa 2 bên, biểu hiện hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS) nặng nên được đặt nội khí quản thở máy sau 2 ngày thở HFNC. Xét nghiệm máu cho thấy có biểu hiện phản ứng viêm tăng mạnh (VS, CRP, PCT, LDH, ferritin,…đều tăng cao) nên được hội chẩn truyền thêm kháng thể miễn dịch, lọc máu liên tục và thực hiện kỹ thuật oxy hóa máu qua màng ngoài cơ thể (ECMO). Trẻ cũng được điều trị hỗ trợ, điều chỉnh nước điễn giải, toan kiềm, hạ sốt, dinh dưỡng, xoay trở chống loét. Em được cai máy thở, thở máy không xâm nhập sau chạy ECMO được 5 ngày. Mọi việc tưởng chứng như suôn sẻ nhưng sau đó 2 ngày thở máy không xâm nhập trẻ thở mệt, co kéo, tím tái, oxy máu giảm PaO2 50mmHg (bình thường 70-100mmHg), SpO2 còn 84%, trẻ sốt có biểu hiện nhiễm trùng, viêm phổi bội nhiễm nên các bác sĩ đã đặt lại nội khí quản giúp thở cho trẻ và tiếp tục chạy ECMO. Kết quả sau 26 ngày chạy ECMO, 4 lần lọc máu hấp phụ, điều trị kháng sinh, kháng nấm, điều chỉnh các rối loạn toan kiềm, điện giải, hỗ trợ cơ quan gan thận, truyền máu, huyết tương tươi đông lạnh, tiểu cầu, cùng với nổ lực các ê kíp bác sĩ điều dưỡng chuyên khoa nhiễm, hồi sức, hô hấp, ngoại khoa, vật lý trị liệu – phục hồi chức năng, tâm lý, dinh dưỡng, cũng như sự trợ giúp hậu cần, vận động mạnh thường quân của phòng công tác xã hội, giúp đỡ cho trẻ có hoàn cảnh gia đình khó khăn, tình trạng trẻ cải thiện dần được cai ECMO sau đó cai máy thở, thở máy không xâm nhập, thở oxy qua cannula rồi trẻ tự thở được với khí trời. Trẻ được xuất viện sau 3 lần xét nghiệm PCR âm tính, trải qua 51 ngày nằm viện. Được biết trẻ mới 15 tuổi nhưng cân nặng tới 120kg, gây khó khăn cho các bác sĩ điều trị như chỉnh lại cân nặng thích hợp để sử dụng thuốc và dịch truyền phù hợp tránh quá tải dịch, làm nặng thêm tình trạng suy hô hấp, hoặc thiếu dịch gây giảm tưới máu các cơ quan, khô đàm tắc đàm đường hô hấp, cũng như khó khăn trong trong chăm sóc vệ sinh thân thể, xoay trở chống loét. Kế hoạch sắp tới trẻ được hướng dẫn chăm sóc tại nhà, theo dõi tái khám hậu COVID-19 định kỳ bao gồm tập vật lý trị liệu hô hấp, vận động, hỗ trợ tâm lý, điều chỉnh dinh dưỡng hợp lý, tái khám tần soát các di chứng thần kinh cảm giác vận động, trí nhớ,…để kịp thời can thiệp hỗ trợ để trẻ tái hòa nhập với cuộc sống trong trạng thái bình thường mới.

Xquang ngực cho thấy hình ảnh tổn thương thâm nhiễm phổi nặng lan tỏa 2 phế trường.

Em L. M. P. nam 15 tuổi mắc COVID-19 nặng nguy kịch, được các bác sĩ điều dưỡng cấp cứu tích cực, can thiệp ECMO trong phòng cách ly áp lực âm
Sumo P. nặng 120kg nên cần nhiều người chăm sóc, xoay trở, vệ sinh,…
Trẻ được dặn dò hướng dẫn theo dõi tại nhà trước khi xuất viện, tái khám định kỳ về các vấn đề hậu COVID-19

BS CK2 Nguyễn Minh Tiến
Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố