Ngày 25/01 hằng năm được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chọn là Ngày Thế giới phòng, chống bệnh phong (World Leprosy Day). Đây là dịp quan trọng nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng, giúp người dân hiểu đúng về bệnh phong, khuyến khích phát hiện sớm và điều trị kịp thời, đồng thời từng bước xóa bỏ sự kỳ thị còn tồn tại đối với người mắc bệnh.
Trong bối cảnh nhiều bệnh truyền nhiễm nguy hiểm đã được kiểm soát hiệu quả, bệnh phong hiện không còn phổ biến như trước nhưng vẫn xuất hiện rải rác tại một số khu vực. Nếu không được phát hiện và điều trị sớm, bệnh có thể gây tổn thương thần kinh kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, khả năng lao động và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Vì vậy, công tác phòng, chống bệnh phong vẫn cần được duy trì thông qua các hoạt động truyền thông, giáo dục sức khỏe và chăm sóc y tế dự phòng.
Bệnh phong là gì?
Bệnh phong, còn gọi là bệnh Hansen, là bệnh truyền nhiễm mạn tính do vi khuẩn Mycobacterium leprae gây ra. Bệnh chủ yếu ảnh hưởng đến da và các dây thần kinh ngoại biên, làm giảm hoặc mất cảm giác tại vùng tổn thương. Ở giai đoạn muộn, người bệnh có thể bị yếu cơ, teo cơ hoặc biến dạng chi nếu không được điều trị đúng cách. Tuy nhiên, bệnh phong không lây lan nhanh như nhiều người vẫn lo ngại. Vi khuẩn gây bệnh chủ yếu lây qua tiếp xúc gần, kéo dài với người chưa được điều trị. Khi người bệnh được điều trị đầy đủ theo phác đồ, nguy cơ lây truyền cho cộng đồng giảm đáng kể.
Việc hiểu đúng về bệnh phong có ý nghĩa rất lớn trong phòng bệnh. Khi người dân không còn tâm lý sợ hãi hay hiểu lầm, họ sẽ chủ động đi khám sớm khi có dấu hiệu nghi ngờ và hợp tác tốt hơn với nhân viên y tế trong quá trình điều trị. Đây chính là nền tảng quan trọng giúp kiểm soát bệnh phong một cách bền vững.
Thực trạng bệnh phong và vai trò của Ngày Thế giới phòng, chống bệnh phong
Nhờ những tiến bộ của y học và các chương trình y tế cộng đồng, số ca mắc bệnh phong trên thế giới đã giảm rõ rệt trong nhiều năm qua. Tại Việt Nam, chương trình phòng, chống bệnh phong đã đạt nhiều kết quả tích cực, tỷ lệ phát hiện ca mắc mới giảm dần và khả năng phát hiện sớm được cải thiện. Tuy vậy, vẫn còn một số trường hợp đến cơ sở y tế muộn do thiếu thông tin hoặc lo ngại bị kỳ thị, cho thấy công tác truyền thông vẫn cần được tăng cường thường xuyên.
Ngày Thế giới phòng, chống bệnh phong có vai trò quan trọng trong việc:
- Nhắc nhở cộng đồng về sự tồn tại của bệnh phong.
- Khuyến khích người dân chủ động thăm khám khi có dấu hiệu nghi ngờ.
- Nâng cao hiểu biết về khả năng điều trị khỏi bệnh phong.
- Góp phần xóa bỏ định kiến xã hội đối với người bệnh.
Thông qua ngày này, các hoạt động truyền thông được triển khai rộng rãi. Hướng tới mục tiêu giảm tỷ lệ mắc mới và hạn chế biến chứng của bệnh phong.
Dấu hiệu nhận biết sớm và điều trị bệnh phong
Phát hiện sớm đóng vai trò then chốt trong phòng, chống bệnh phong. Người dân cần lưu ý một số dấu hiệu như xuất hiện mảng da đổi màu kèm giảm hoặc mất cảm giác, tê bì tay chân, yếu cơ, da khô hoặc rụng lông tại vùng tổn thương. Khi có những biểu hiện này, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn kịp thời.
Hiện nay, bệnh phong có thể điều trị khỏi bằng phác đồ đa thuốc theo khuyến cáo của WHO. Người bệnh cần tuân thủ đúng hướng dẫn của nhân viên y tế, dùng thuốc đủ liều và đủ thời gian. Điều trị đúng không chỉ giúp tiêu diệt vi khuẩn, ngăn ngừa biến chứng mà còn góp phần hạn chế lây lan trong cộng đồng, giúp người bệnh sớm ổn định sức khỏe và hòa nhập cuộc sống bình thường.
Xóa bỏ kỳ thị – Yếu tố quan trọng trong phòng, chống bệnh phong
Một trong những rào cản lớn đối với công tác phòng, chống bệnh phong là sự kỳ thị. Tâm lý e ngại, xa lánh khiến nhiều người bệnh che giấu tình trạng sức khỏe, làm chậm quá trình chẩn đoán và điều trị. Việc cung cấp thông tin chính xác, xây dựng thái độ cảm thông, tôn trọng và tạo điều kiện để người từng mắc bệnh phong học tập, lao động bình thường là yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả phòng bệnh.
Ngày Thế giới phòng, chống bệnh phong năm 2026 gửi gắm thông điệp: phát hiện sớm để điều trị kịp thời, không kỳ thị người bệnh và cùng chung tay xây dựng cộng đồng khỏe mạnh, nhân văn. Phòng, chống bệnh phong không chỉ là trách nhiệm của ngành y tế mà cần sự tham gia tích cực của mỗi người dân, vì một xã hội an toàn, giàu sự thấu hiểu và không còn rào cản định kiến trong tương lai.
Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống bệnh phong 25/01/2026, Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố tiếp tục đồng hành cùng cộng đồng trong công tác truyền thông, tư vấn và chăm sóc y tế, góp phần phát hiện sớm, điều trị kịp thời và từng bước hướng đến mục tiêu kiểm soát bền vững bệnh phong, bảo vệ sức khỏe cho người dân.
BỆNH VIỆN NHI ĐỒNG THÀNH PHỐ
Địa chỉ: Số 15 Đường Võ Trần Chí, xã Tân Nhựt, TP Hồ Chí Minh
Hotline: 1900 1217
Fanpage: https://www.facebook.com/BVNDTP/
Website: https://bvndtp.org.vn/
Tiktok: https://www.tiktok.com/@bvnhidongthanhpho
