Cứu sống bệnh nhi xuất huyết tiêu hóa nặng - Bệnh Viện Nhi Đồng Thành Phố

Chiều tối ngày 24/08/2021, Khoa Cấp cứu – Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố, tiếp nhận một trường hợp trẻ H. P. S. 14 tuổi, nam, cân nặng 60 kg, ngụ tại quận Bình Tân, TPHCM, trong tình trạng khó thở tím tái, tay chân lạnh, mặt chi xanh mét. Khai thác bệnh sử ghi nhận, trẻ đau bụng vùng thượng vị (trên rốn), ói khi ăn, người nhà tự mua điều trị các thuốc giảm đau, chống ói, thuốc kháng acid (băng niêm mạc dạ dày), tình trạng không cải thiện trẻ ói nhiều, ói ra máu tươi 3 lần, đi tiêu ra máu đỏ bầm, trẻ mệt ngất xỉu được người nhà đưa đến Nệnh viện Nhi Đồng Thành Phố. Tại đây, ghi nhận trẻ tím tái, khó thở, mạch nhẹ khó bắt, huyết áp 70/50mmHg, chi lạnh bông tím, da xanh niệm nhợt nhạt. Các bác sĩ chẩn đoán sốc mất máu do xuất huyết tiêu hóa. Xét nghiệm Hct (thể tích khối hồng cầu) khẩn còn 18% (bình thường ở trẻ này Hct 38-45%) cho thấy trẻ máu máu nhiều, xét nghiệm khí máu động mạch cho thấy tình trạng toan chuyển hóa rất nặng, và chỉ số Lactate máu tăng cao 18mmol/L (bình thường < 2mmol/L), chức năng thận creatinine máu tăng cao 202 micromol/L (bình thường < 85micromol/L) cho thấy tình trạng thiếu tưới máu mô rất nặng, xét nghiệm chức năng đông máu, số lượng tiểu cầu bình thường.Trẻ được xử trí truyền dịch chống sốc, truyền máu hồng cầu lắng, truyền thuốc giảm tiết dịch dạ dày omeprazol, vitamine K1, bù bicarbonate, đặt ống thông dạ dày. Diễn tiến bệnh phức tạp trẻ bứt rứt, huyết áp dao động, nhịp tim nhanh > 120 lần/phút, ống thông dạ dày tiếp tục ra máu đỏ tươi # 500ml – 700ml. Trẻ được tiếp tục truyền máu hồng cầu lắng, huyết tương tươi đông lạnh (tổng thể tích máu truyền 1200ml), bổ sung calcium truyền tĩnh mạch, truyền octreotide để giảm tình trạng xuất huyết tiêu hóa, nhưng không cải thiện nên được hội chẩn chuyên khoa tiêu hóa, ngoại tổng hợp tiến hành nội soi cấp cứu. Kết quả ghi nhận viêm dạ dày dạng nốt ở vùng phình vị và thân vị, vùng hành tá tràng có ổ loét mặt trước và mặt sau kích thước 4x5mm phún máu rỉ rả, nên được chích xơ cầm máu, khảo sát sau hơn ở tá tràng không thấy tổn thương thêm. Sau nội soi cấp máu cấp cứu, trẻ tỉnh, còn đừ, mạch huyết áp ổn định dần không cần truyền máu nữa. Trẻ được tiếp tục điều trị viêm loét dạ dày tá tràng theo chuyên khoa.

Qua trường hợp này, quí phụ huynh lưu ý viêm loét dạ dày tá tràng ít gặp ở trẻ em nhưng biến chứng xuất huyết tiêu hóa ồ ạt rất nặng nề, có thể dẫn đến tử vong nếu không được điều trị kịp thời. Phụ huynh không nên tự mua thuốc điều trị cho trẻ, vì có những thuốc gây viêm loét xuất huyết dạ dày tá tràng, cũng như che lấp những triệu chứng dấu hiệu chỉ điểm bệnh lý “gốc” mà nên đưa trẻ đến bệnh viện có chuyên khoa nhi để được bác sĩ thăm khám, xét nghiệm, định bệnh và điều trị thích hợp.