Cấp cứu một trẻ do bị kéo đâm thủng sọ gây xuất huyết não

Cấp cứu một trẻ do bị kéo đâm thủng sọ gây xuất huyết não – Vừa qua, bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố tiếp nhận một trường hợp trẻ P. H. T. 11 tuổi, nam, ngụ tại xã An Ninh, Tây Ninh, được chuyển từ bệnh viện địa phương với chẩn đoán xuất huyết não/ Vết thương sọ hở vùng đỉnh trái.

Khai thác bệnh sử ghi nhận: trẻ đang học ở trường tiểu học gần nhà. Lúc 9 giờ 30 phút cùng ngày nhập viện, trẻ và bạn mâu thuẫn, cãi nhau thì bị bạn lấy cây kéo nhọn để trong cặp, đâm vào đầu vùng trán đính trái, kèm có dùng tay đấm vào ngực phải. Sau bị đâm, em tỉnh táo, chảy máu vùng đầu, không nôn ói, sau đó cô giáo đưa bé tới trạm y tế cách trường 1 km để khâu vết thương.

Về nhà khoảng 10 giờ, trẻ than mệt, nằm, nôn ói nhiều ra thức ăn cũ, sau đó lơ mơ, co giật, tím tái, người nhà đưa trẻ đến bệnh viện địa phương, được đặt nội khí quản giúp thở, chống phù não, chống co giật, chụp CT scan não ghi nhận xuất huyết não/vết thương sọ hở vùng đính trái, chuyển bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố. CT scan ngực bụng chưa phát hiện tổn thương.

Tại đây, ghi nhận trẻ mê, gồng giật toàn thân, mội tái/thở máy, SpO2 90%, mạch nhẹ, huyết áp 100/75 mmHg, vết thương bầm da vùng ngực phải, cẳng tay, cánh tay trái. Tim T1, T2 rõ, phổi: phế âm đều, bụng mềm. Xét nghiệm dung tích hồng cầu Hct chỉ còn 26%.

CT SỌ NÃO: Xuất huyết cấp trong nhu mô vùng trán đính trái và trong gần hết hệ thống não thất trên dưới lều. Phù não quanh vùng xuất huyết. Tụ khí trong nhu mô não vị trí xuất huyết. Gãy lún xương trán trái và tạo các mảnh rời, có mảnh rời sâu trong nhu mô ở rìa vùng xuất huyết.

Trẻ được điều trị tích cực hỗ trợ hô hấp, truyền máu, chống sốc, truyền thuốc vận mạch, chống phù não, chống co giật, hội chẩn với các bác sĩ ngoại thần kinh tiến hành mổ cấp cứu.

Tường trình phẫu thuật: Rạch da hình dấu chấm hỏi vùng trán đính thái dương trái. Tách vạt da ra khỏi xương sọ, lấy lớp màng xương ra ngoài. Thấy vị trí gãy lõm sọ vùng trán 2 cm. Cắt sọ rộng trán đính thái dương, giữ nắp sọ.

Thấy rách màng cứng vị trí lõm sọ, có nhu mô não dập, thoát ra ngoài. Cắt màng cứng chữ C., thấy vị trí rách não tương đồng với vị trí rách màng cứng. Xẻ vỏ não vị trí tổn thương, vào ổ máu tụ. Bơm rửa, lấy máu tụ trong não (# 50 gram), qua thành não thấy vô não thất bơm rửa lấy hết máu tụ. Mô não hồng hào, đập theo nhịp mạch, phù, dập não. Kiểm tra không thấy điểm xuất huyết. Đặt dẫn lưu vào não thất bên bên trái. Vá chùng màng cứng bằng lớp màng xương với Vicryl 4.0. Luồn dẫn lưu dưới da ra ngoài, cố định dẫn lưu não thất mức 10cmH20. Đóng da từng lớp với vicryl 2.0 và Nylon 4.0. Tổng lượng lấy máu tụ trong sọ, ngoài màng cứng, dưới màng cứng, trong não khoảng 80 gram.

Sau đó trẻ được chuyển Khoa Hồi sức ngoại, tiếp tục điều trị chóng phù não, chống co giật, điều chỉnh điện giải, kiềm toan. Trẻ có biệu hiện sốt, xét nghiệm máu cho thấy tình trạng nhiễm trùng, được đổi kháng sinh phổ rộng, phối hợp nhóm điều trị vi khuẩn Gram dương, Gram âm, kỵ khí.

Kết quả sau gần 1 tháng điều trị, tình trạng trẻ cải thiện dần, tri giác phục hồi dần, hết co gồng, tự thở tốt, được cai máy thở, rút các ống dẫn lưu, được tập vật lý trị liệu phục hồi chức năng, hỗ trợ tâm lý.

Qua trường hợp này, chúng tôi lưu ý phụ huynh giáo dục con em mình về cách hành xử, cư xử trong sinh hoạt học tập giao lưu, giao tiếp, biết nhường nhịn, tránh thái độ hung hăng,.. Đặc biệt phải để ý đến hành vi bất thường của trẻ, kiểm tra cặp, ba lô đi học về các loại vật dụng, hung khí nguy hiểm như dao, kéo, búa, gậy sắt,… mà trẻ lén cất giấu trong đó, để đi gây chuyện, tấn công “đối phương”… Phụ huynh cần phối hợp với nhà trường, giáo viên chủ nhiệm lớp theo dõi các trẻ không chỉ về học tập mà còn hỗ trợ giáo dục, uốn nắn các trẻ về hạnh kiểm, đạo đức, lối sống,… đặc biệt là kịp thời giải quyết các “mâu thuẫn, “xung đột” mà các trẻ gặp phải, tránh dẫn đến “đỉnh điểm” là các trẻ đánh nhau gây ra thương tổn đáng tiếc.